Kaygan Ortadoğu ortamında Amerikan politik sancılar – Özkan Yıkıcı

Must read

Siyasal veya sosyolojik hareketlenmelerle temel bir kural hep damga vurur: Planlanan siyasal strateji veya oluşan sosyolojik hareketlenmeler bir nokta da tıkanır veya aşmaza girer ise; ozaman kurgulanıp yürülüğe sokulan strateji aşmaza girer. RTıkanma veya belirsizleşme nedeni ile oluşan süreç beraberinde değişim denilen bir dayatı üretir. Artık planı hazırlayanlar öngörüsüz olurlarsa da; çelişkili ileri hedefler veya “postu kurtarma” arayışları başlar. Çizilen ve doksanlarda kurgulanıp planlaşarak strateji haline sokulan BOP bugünlerde Suriye bataklığına takıldı, ırak çölerinde yeniden eski taktiğin kağosu da üretildi. Tıpkı Afkanistan hamlesi sonrası Elkaydeleşme andıran bir IŞİD canavarını Irak Suriye coğrafyasında Amerikan BOP projesi yetiştirip kontroldan çıkartı. Şimdi yaratıkları ve tıkaç noktasında olan Ortadoğu Stratejik plan; yeni hesaplarla yönünü bulmaya çalışıyor. Amerikan hedefli BOP, birden hegemonyanın kontrolsuzlaşması ile tıkanışın yaşandığı bir sürece girdi. Bunu aşmada arayışlar olurken; Amerikan içinden başlayan; bölgedeki mütefiklerinin beklentielrinin tam çakışmadığı ve dün “şer” dedikleri ile kısavadeli itifak yapma zorunluluğu gibi çeşitli birbirini tutmayan koşullar oluştu. Oluşan Ortadoğu yumağı hem genel,hem bölgesel hem de dar anlamda birbiri ile hem itifak hem düşman ikilemli karmakarışık siyasal dinamikler oluşturdu. Bunların şimdilik tek yanıtı: Ortadoğu projesinde tıkanma ve çelişkiler iyice belirlenme yolunda kağosu öngörüsüzleştirme aşamasına gelmesidir. Hele de Suriye fetihcilik ile başlayan hamlenin başlayanların besledikleri IŞİD karşıt noktasına gelmesi de oldukça düşündürücüdür! Tamda bunlar en çirkin politik aygıtlarla probagandalaştırılır, inanılmaz feci kirli esrümanlarla yapılırken de KObani direnişinin önemi de daha bir çarpıcı etken haline gelmesi de yaşanıyor……

Şaşalarla sunulan; askeri tamtamlarla yürütülüp işkaler yapılırken; kendi politik çıkarları için bölgesel güçler yetiştirip, paranoyla karşıtlar oluşturulurken; tek sistemsel güç algısı ile bölgesel hegemonyayı “beinle veya ötekiisen le ayrıştırırken; birden her bölgesel hamler yeni düşmanlar ve aşmazlar oluşturuluyor. Her Ortadoğu hamlesine “özgürlük, demokratik” ifadesi kondurtulurken; yerine daha tehlikeli Orta.ağ benzeri vahşi yapılar da karşımıza getiriyordu. Elkaydeden başlayan bu gerçekler; şimdi IŞİD yapısı ile yenileri sıralıyor. Birçok yazımda bunları tekrar tekrar yazdım. Şimdi bunların yaratığı aşmazlar la Amerikan hegemonyasının azalması ama kendi içinde oluşan çelişkielrle belirsizliğin artmasına değinecem.****

Büyük şaşalarla ve bol probaganda ile tetiklenen ve aslında Buş tıkançlı açık işkal döneminden bölgesel güçelri kulanma taktik geçişli Ortadoğu hamlesi, Sonuçta Suriye coğrafyasında çakıldı.Kimse bunu görmese de; beslenen ve Suriyeye “özgürlük” taşıyacak IŞİD gerçeği,Emperyalist sistemin yapısal doğurganlığın bir meyvesi olduğu yeniden kanıtlanıyor. Suriye olayı ile Esat “gidiyor” dedirten politika prbagandası; şimdi bataklıkta “nasıl” soruları ile yanıt bekliyor. Amerikan Obama politik taktik oyunu şimdilik Suriye Irak coğrafyasında yaratılan vahşi IŞİD ile resmen pekde iyi sinyaler vermiyor.

Yukarda da belirtim: Tıkanma veya başarısızlık sonuçta, yeniden tartışmalar ve hamleler sürecine taşıtır. Amerika Şamı ele geçirme düşüncesinden kısazaman içinde “ne yapmalı” noktasına geldi. Dün desteklenerek oluşturulan IŞİD şimdi onun için mücadele itifaklr zeminine kayganlık oluşturdu. Acı olan: olayı yaratan ve sistemin politik sonucu olan IŞİD tiği sonuçları; yine tıpkı şimdi olduğu gibi; Amerikanın yeniden müdahale veya politik sıçrama aracı olarak kulanmak ilacı olma tehlikesidir. IŞİD yaratıcıları adeta onlara ayit değilmiş gibi de onu yok etme stratejileri de hazırlıyorlar. Tam da bu aşamada en başta Amerika da yeniden Ortadoğu politik çelişkiler ile gelecek belirsizliklerin yaşandığı bir başka üretken çelişkili koşula düştük.

Dün Obama stratejik hamlesine çıkanlar; şimdi de yapılacak hamlelerin net olmama ikilemi ile yeniden egemen hegemonya sermaye kesiminde çelişkiler oluştu. Belirsizlik ve duranlık sonucu enazından başarısızlıkla ötekini geriye çekme denemeleri başladı. Özelikle IŞİD hareketinin kontroldan çıkması; gelecek hesapların belirsizleşmesi ile Obama çevresi kaçınılmaz oalrak yeni müdahale ile bölgeye “kurtarıcı” olarak geridönme hamlesini gündeme soktu. Fakat dönüş ile oyunu bölgesel güçler arasında oynama ikilemi sonucu da beklentilere giren bölgesel güçler de kendi alacaklarını masaya koydular. Örnek: Türkiye tıkanan ve duvara vuran Suriye önceliği ile kartını kirli çöğlükten çıkarıp koz oalrak masaya koydu! Hiç kabulenmeyen Tanpon bölge ve uçuşa yasak kartlarını dayatmaya başladı. Sorunalrı yaratan ve sonuç alınmayan; ancak hegemonya fetihcilik Esat temel oyunu yeniden sahneye koydu. Herkes kartını korken de karşıt bildikelrinin de kırılmasını istiyor. Türkiye Kürt paranoyası nedeni ile Rojova kantonalrının kaldırılması ve bölgenin tanponlaştırılmasını istiyor. Ayni benzerlik arap şehlerinde de var! Bölgenin önemli ülkesi iran ise yumuşayan ama ielrde alhete karşıta konulma gerçeği ile; sesizsedasız ama bölgesel hegemonyasına oynuyor. Hiç sesi çıkmamış gibi duran, ancak; tüm bölgenin temel güçlerinden İsrail; en önemli düşmanın Suriyenin kırılması ile elerini oğuştururken; çaktırmadan bölgesel tüm güçerlle çeşitli hamleleri oluyor.

Amerika son gelişmeler ile çelişkilrede yüzüyor. Kamuoyu korkusu ile karadan direk asker göndermeme duruşuna sarılırken; havadan yağdırtılan bonbalar la olayı kontrol altına alma ilk hamlesini yapıyor. Sonrası ise geçmiş fiyasgoya sığınılıyor. Yeniden yarım kalan Suriye konusunda aynen eskiden olduğu gibi; “ılımlılardan” oluşan yetiştirilen kesimelrle Esatı devirme! Unutulmasın ki bu plan uygulandı. Sonuçta IŞİD çıktı! Ayni planın “ılımlılardan ordu oluşturma” taktiğine Türkiye sarılmakla kalmıyor; kendisi direk rol istiyor! Tabi bildik Davutoğlu stratejisi ile: “Tanpon bölge kurtultarak, kamplardan eleman eytiştirme” düşüncesi ile hareket ediliyor.

Klasik bir Amerikan tıkanması sonuçta çelişki de yaratıyor. Muhalifler “yetersizlik” denilip eleştiri yağdırtırken; daha müdahil ama karadan girilmesin çelişkili bir tutum sergiliyorlar. Şahinler, güvercinler ve uzmanlar durmadan konuşmaya başladıalr.Obama eleştirisi ile seçim tavrı; başarısızlığın ötekine yıkılması; belirsizlikte etkileme sözleri hepsi gelinen aşmazın probaganda aygıtları olmaktadır. Amerikan içi belirsizlik ile gelecek netleşmeme sonucu da mütefikelrin de kendi kartları ile belirleme hamleleri de vardır. Türkiye Amerikan ekseni böylesi bir hesabın siyasal kumarı oynanıyor. Dahası; yapılan ve söylenen çelişkili probaganda tutumları da bolaşması ile kimin doğru kimin yanlış olma arayışının da oluşmasına neden oldu. IŞİD direk destekcielrinin adeta IŞİD düşmanı görünme çabası ile düşmana atarken kendi hegemonya planlarının yoğunlaştığı bir Ortadoğuda yaşıyoruz.

Şimdilik oyuncular Amerikan eksenlilerinçelişkileri ve planları ile çıkar sağlamalar kağosu gündemleşiyor. Suriye olayında olduğu gibi de Rusyanın kartı elde durup rengi belli değildir!Oluşan farklılaşma meydanda Amerikan yanlısı kesimlerin parçalanan itifaksal yapıları tarafında oluşuyor. Buarada Kürtler gibi örgütlü bazı yapılar da bu krizi kulanıp arada fırsatı kulanmak istiyorlar. Rojova olayı ise; bize tüm oyunda demokratik denilen bir projesin olmadığını da kanıtlıyor. Bu çelişkili yapıda elbet kimin dediği değil; yapılan veya arada sızan bilgielrle ancak gerçekelri yakalama şansımız vardır. Belli olan; yaklaşan Amerikan ara seçimleri ve kırılan hegemonya algısı sonucu; başta Amerika merkezinde çelişkilerin oldukça fazlalaştığına tanık oluyoruz. Amerika Ortadoğu projesi derken ve ona yönelik yapılanışlar hesaplarken; gelinen yolda oluşan taşların kendine kaza yaratığına da tanık oluyoruz. Çelişkilerin çeşitlenmesi ile birçok oyuncunun olduğu Ortadoğu: girilen bataklığa aplandıkça, zemin kayıyor. Zemin kaydıkça ise nerde durulacağı belli olmuyor.

- Advertisement -

More articles

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

- Advertisement -

Latest article