HALK DENETİMİ
Lefkoşa- (Yeni Çağ): Anayasa’yı ele almaya karar verilmesi üzerine Yurtsever Birlik Hareketi 42 maddelik Anayasa değişiklik önerisi hazırlayarak ilgililere sundu.
Yurtsever Birlik Hareketi önerisinde, Anayasa’nın giriş bölümünde yer almakta olan “Halkın uyanık bekciliği”nin uygulanabilmesi için devlet örgütünün çok merkezli yapısı değiştirilmek ve halkın denetimine olanak sağlamak amaçlandı. Sivilleşmenin işe yaraması için de askerin sivil işlere karışmasına ve sivillerin askeri mahkemeden yargılamasına son verilmek istendi.
Bu amaçla, yürütmenin bir yetki değil, yasalarla tanınan bir görev olduğu ve yasanın olmadığı yerde yürütme olamayacağı ilkesi değişiklikte istendi. Örneğin idari tasarrufla bankaların, yasal yetki verilmemesine karşın, yükümlülüklerine karşı Türkiye’ye para aktarmalarına izin verilmesiyle banka skandallarının patlak vermesi bu değişiklikle artık mümkün olmayacak.
Savcıların ve polis müfettişlerinin resen (kendi başlarına) sorumluluk alıp suçları kovuşturmalarına, yeni değişiklik kabul edilirse olanak verilmiş olacak. Böylece savcılara, bir başsavcının ve polise de bir komutanın kesin denetimi ortadan kalkacak ve çok merkezli ve kendi kendini denetleyen bir düzen oluşacak. Hatır, gönül veya hükümet korkusuyla elleri bağlı oturmayacaklar. Örneği polis savcıların eli serbest olsa bankaları batıranlar ve onları denetlemeyerek görevlerini ihmal edenler, bugün soruşturulmuyorlar. Halbuki en azından bir veya birkaç savcı ve polis müfettişi ve suçları görüp suçlular olduğunu farketmekte ama emir almadıkları için harekete geçmemektedirler.
Bunlar halk adına denetimle görevlidirler. Sayıştay ve Ombutsman’ın raporlarını ele alıp suç ve suçluları izleyecek olan da mutlaka çıkar ama emir verilmediği için harekete geçilmez.
Fonlardan ve merkez bankasındaki halkın paralarından sıfır gümrükle borçlanan ve eksi faizle batak projelere para veren hükümetten hesap soracak milletvekili de yok, bilgili ve bilgi alması yasayla güvencelenmiş bir Meclis te yok. Halbuki halk iradesini seçtiği milletvekiliyle gösterecektir. Demokrasi bu mekanizma çalışmadığı için işlemiyor. Yurtsever Birlik Hareketi, Meclis’in haberdar edilme, yasaların uygulanışını izleme ve yasal yetki verilmeye konularda bakanlar kurulu kararı veya baka emri isdar etme yolunu kapama konusunda Anayasa’ya kurallar öneriyor. Böylece halk milletvekilleri aracılığı ile hem haberdar olacak, hem de denetleme olanağı elde edecek.
Sivilleşme demokrasinin vazgeçilmez koşuludur. Onun için, AB’ye hazırlanmak bakımından da gerekli olduğu üzere polis’in askerden ayrılması ve askeri mahkemelerde sivillerin yargılanmaması için kurallar hazırlayan Yurtsever Birlik Hareketi, halkın üstünlüğünü kabul eden ve devletin tahakkümünü kaldıran önerilerini sundu. bunlar arasında Polisin delil bulmadan ve makul şüphe ispatı yapmadan insanları yakalamasına, yargıçların incelemeden tutukluluk emri vermesine ve böylece dava bile açılmadan bir çok insanın cezalandırılmasına engel olacak kuralları da koydu.
Örgütlerin cins cins ayrılıp ayrı ayrı denetim altına alınmalarına da son verici öneriler yapan Yurtsever Birlik Hareketi, kitle örgütlerinin (sivil toplum örgütlerinin, NGO’ların) özgürlüğüne yeni güvence getirdi.
Yüksek Mahkeme’nin Başkanı’nın Yüksek Adliye Kurulu’nun kararlarının icra organı olduğu da belirtilen Yurtsever Birlik Hareketi önerisinde, hantal olan yargı yönetimine canlılık getirilmek istendi.
Yurtsever Birlik Hareketi önerisinde Anayasa’daki “sahipsiz taşınmaz mal” tanımının da Cenevre konvansiyonlarına aykırı olduğu belirtilerek bu konuda da bu konuda görüşlerini belirtmeye hazır olduğu belirtildi.
Bu arada Cumhurbaşkanlığı süresinin iki beş yıl ile sınırlanması önerisi desteklendi. Ölüm cezasının kaldırılması ve yetkili merci kararıyla kitap, gazete toplama gibi yetkilerin kaldırılması istendi.
Yurtsever Birlik Hareketi, Anayasa değişiklik önerilerini Cumhuriyet Meclisi’ne, Yüksek Mahkeme Başkanına da sundu. Yurtsever Birlik Hareketi Genel Sekreteri İzzet İzcan ve Parti Meclisi üyesi Alpay Durduran Çarşamba günü Meclis Başkanı Ertuğrul Hasipoğlu, Yüksek Mahkeme Başkanı Salih Dayıoğlu’nu ziyaret ederek önerilerini sundular.
Yurtsever Birlik Hareketi heyeti Perşembe günü de Demokrat Parti’yi ziyaret ederek Anayasa değişiklik önerilerini ilettiler. Bayram’dan sonra da, diğer siyası partiler ziyaret edilip öneriler sunulacak.